Biz Anadolu insanı olarak aslında büyükbaş hayvancılıktan çok, küçükbaş hayvancılık yapmaya yatkın bir milletiz. Aslında coğrafyamızda, iklimimizde buna uygun. Son 40-50 yıldır hem yaşadığımız köyden kente göç, hem de güvenlik problemleri nedeniyle meralarımız boşaldı. Küçükbaş hayvan varlığımız son 30-40 yılda yarı yarıya azaldı. Bugün yaşadığımız sorunların temelinde bunlar yatıyor. Biz küçükbaş hayvan varlığımızı kaybedince, kırmızı et fiyatlarındaki dengeleyici unsurumuzu kaybettik. Büyükbaş hayvancılığa kaldık. Oysa ki büyükbaş hayvancılık endüstriyel tarım istiyor. Bizim buna coğrafyamız da müsait değil. İklimimizde müsait değil. Büyükbaş hayvancılıkla da baş başa kalınca yem fiyatları devreye giriyor. Yemin de önemli bir kısmını ithal etmek zorunda kalıyoruz. Böylece et fiyatları tırmanarak devam ediyor. Şu anda aslında dünyada milli gelir 10 bin dolarlar seviyesinde olup da en az kırmızı et tüketen milletiz.
Tüm bu et fiyatlarının artışına rağmen, bizim gibi büyük markalar, toplu satın almanın avantajlarını kullanarak, şu anda maliyetlerinden ödünler veriyor. Şu an Türkiye’nin en çok satan döner zinciri olarak ayda 150 ton civarında bir tüketimiz var. Buna rağmen önemli oranda biz de, maliyetlere katlanıyoruz. Mümkün olan en az şekilde tüketiciye yansıtmaya çalışıyoruz. Çünkü orada bir ortalama sepet var. O ortalama sepetin dışına çıktığınızda, önemli bir miktarda tüketiciyi kaybetme riskiyle karşı karşıya kalıyorsunuz. Dolayısıyla karlılıklarımızdan fedakarlıklar ediyoruz. Tüketicilere önerimiz, markalı, bilindik bir yerde ürün tükettikleri sürece bu tarz bir riskle karşı karşıya kalmazlar. Ancak, bilmedikleri, sokak arasındaki büfelerde büyük sorun var. Üstelik pazarın da önemli bir kısmı burada şu an.
Piyasada yüksek oranda et varken et fiyatları yine de artıyor
Ramazan süresi boyunca kırmızı et fiyatı %10'luk bir artış gösterdi. Ama asıl artış bundan sonra gerçekleşecek. Çünkü kurban bayramı geliyor. Kurban Bayramı'nın bir özelliği var.Üretici normalde ticari bir işletmeye hayvanını teslim ettiğinde aldığı fiyatla, Kurban Bayramı'nda aynı hayvanı sattığında aldığı fiyat arasında fark var. Çünkü Kurban Bayramı'nda sattığı tüketici nihai tüketici. Yılda bir defa satın alma yapıyor. Alırken 30, 40, 50 TL sine bakmıyor. Canlı hayvanı alıyor, tartmıyor ve o şekilde kesiyor. Eğer şöyle yaparlarsa bunu daha rahat anlayabilirler; Hayvanlarını alıp kesip tarttıktan sonra, aynı hayvanı kasaptan bir bütün olarak alsaydı ne kadara alacaklarını karşılaştırdıklarında, arada ne kadar fiyat farkı olduğunu görecekler. Dolayısıyla, Kurban Bayramı gelirken ticari işletmeli hayvani kesim yerine vermek yerine, Kurban Bayramı'nda kurbanlık olarak satmak tercih ediliyor. Çünkü daha yüksek fiyat alınıyor. İşte bu durum fiyatın üzerinde baskı oluşturuyor.
