Yukarı
6.Sayı
D.T OCAK AYI
Ocak Haber Yorum
UYGURCA
Kültür- Edebiyat

Doğu Türkistan Tarihinde Aralık Ayı

1 Aralık 2003

Doğu Türkistan da richter ölçeğine göre 6.1 büyüklüğünde meydana gelen depremde 700 evin yıkıldığı ve en az 10 kişinin öldüğü bildirildi. Meydana gelen depremde 34 kişi de yaralandı. Depremde ilk belirlemelere göre yaklaşık 700 evin yıkıldığı, 140 evin de hasar gördüğü belirtildi

1-2 Aralık 2000 Pakistan'daki Uygur cemaatleri tarafından kurulup, Doğu Türkistanlı Uygur misafirler için bedava konaklama misafirhanesi olarak kullanılan Cemaat-î Hayrat yeri "Kaşgar Rabat" ve "Hotan Rabat"lar Pakistan polisi tarafından aniden kilitlenerek, burada yaşamakta olan 200’e yakın Uygur Türk misafirler dışarıya zorla çıkarılmıştır.
3 Aralık 1934 Hoca Niyaz Hacı Dunganlara karşı Aksu'nun Karayulgun köyündeki savaşta yenildi.
5 Aralık 1985 Çin'in başkenti Pekin'de okuyan Doğu Türkistanlı gençler, Çin yönetimine karşı başlattıkları Doğu Türkistan’ın haklarını savunma hareketi adına bütün engellemelere rağmen Tiananmen meydanına doğru yürüdüler. Elde ettikleri imkânları kullanarak değişik yollarla yurt dışına çıkan bu öğrenciler hür dünyada da devam ettirmektedirler.
11 Aralık 1959 Uygurca için 33 harfli lâtin alfabesi kabul edildi.
12 Aralık 1950 Mukavemetin önderlerinden biri olan Canım Han Hacı, esir edilip Urümçi'ye getirildi. Yüzü siyaha boyanmış, elleri ve ayakları zincire vurulmuş ve boynuna: "Komünizme Karşı Savaşan Hain" ibaresini taşıyan bir levha asılmış olarak caddelerde dolaştırıldı.
13 Aralık 1992 Af Örgütü, Doğu Türkistan da, 1989'dan bu yana iktidar tarafından sistemli olarak hapsedilmeler, öldürmeler seklinde insan haklarının ciddî şekilde ihlâl edildiğini bildirmiştir.
14 Aralık 1960 “Çin Halk Cumhuriyetinde genel nüfus % 94 ünü Çinliler teşkil eder. Biz Çin'deki milletlerin kaynaştırılmasına taraftarız. Bunu sağlayabilmek için bir milleti esas almak gerek. Bu millet de Çin milletidir. Azınlık milletlerle Çinliler arasındaki evlenmeleri daha da sıkılaştırmak lâzım. Buna kimsenin mani olmaya çalışmaması gerek. Zaten kimse de buna mani olamaz." Açıklamasında bulunmuştur.(Sincang Ribao gazetesi)
15 Aralık 2003 Çin hükûmeti, 4 Uygur grubunu terörist örgüt listesine aldı. Listede yer alan örgütlerin 11 üyesini de çeşitli saldırılardan sorumlu tutan Çinli yetkililer, bu kişilerin yakalanması için uluslararası topluluktan yardım istedi. Listede yayımlanan örgütlerin isimlerinin Doğu Türkistan İslâmî Hareketi, Doğu Türkistan Kurtuluş Örgütü, Dünya Uygur Gençlik Kongresi ve Doğu Türkistan Enformasyon Merkezi olduğu belirtildi. ABD, geçen yıl Doğu Türkistan İslâmî Hareketi'nin mal varlığını donduracağını açıklamıştı.
17 Aralık 1995  

İSA YUSUF ALPTEKİN Bey hakkın rahmetine kavuşmuştur.

 

18 Aralık 1995 Çin Halk Cumhuriyeti Xin Hua haber ajansı Halk Gazetesi (Ren min ribao)'nun 18 Aralık 1995 tarihindeki sayısında İsa Yusuf Alptekin'in ölümünü "Çin'in düşmanı öldü" baslığıyla çok önemli bir haber olarak dünya kamuoyuna duyurmuştur.
18 Aralık 2002 Amerikanın Dışişleri Bakan Yardımcısı Lorne Corner Doğu Türkistan'a ziyarete geldi. Doğu Türkistan da yeni kurulup gizli faaliyette bulunan "Uygur Demokrasi Partisi Merkezi Komitesi", Lorne Corner’e açık mektup vererek, Çin Hükûmetine olan memnuniyetsizliğini bildirip kendisine Uygur halkının bazı arzu ve isteklerini ifade etti.
23 Aralık 1998 Hangi meşru sebeplerle ihtiyaç haline geldiği hâlâ anlaşılamayan bir Gizli Başbakanlık Genelgesi (Mesut Yılmaz Hükûmeti) ile Doğu Türkistan’ın Bayrağının bazı meşru toplantılarda asılması, ve bu meşru toplantılarda devlet memuru olanların katılması ve mesaj dahi göndermesi yasaklandı.
30 Aralık 1985  Doğu Türkistan'ın Kaşgar vilayetine gizli olarak giren Washington Times gazetesine açıklama yapan Uygurlar, "Doğu Türkistan'a hergün 7 bin Çinli göçmen geliyor. Doğu Türkistan'da, ekonomi ve politikayı yalnız Çinliler idare ediyorlar. Sanayi ve tarımdaki bütün işçiler Çinli'dirler. Uygurlar ve diğer Türkler ise işsizdir. Çinliler, en modern evlerde ve lüks içinde yaşarken, çoğumuz sokaklarda yatıp kalkıyoruz. Biz perişan, onlar ise rahat bir hayat sürüyor. ..." dediler.
31 Aralık 2001 Kırgızistan Bişkek şehri Severdilov Bölge Mahkemesi Keysercan Calal, Ablimit, Tohti Niyaz olmak üzere üç Uygur’a "Yasadışı Doğu Türkistan teşkilatı kurdu, silâh bulundurdu" şeklindeki suçlamalarla onlara ayrı ayrı 25 yıl 16 ve 17 yıl hapis cezaları verdi.
Aralık 1966 Tarihinde Doğu Türkistan'da 75.000 Müslüman şehit edilmiştir. Bu katliam, Müslümanların Ramazan ayını karşıladıkları bir sırada yapılmıştır. (26.4.1967 El Nedve Gazetesi)
Aralık 2001 Bölgesinde tanınmış Abduraup adında bir hoca Hoten’de 8 genç kıza Kuran öğretirken gözaltına alındı.
Aralık 1949  Hacı Yakup Anat anılarında, “Kadir Samani, Abdülaziz Çingizhan, Hebir Timur, Kurban Koday, Abdurrahim Ötkür, Abdurrahim Kılıç, Süleyman Selçuk, Muhammet Emin Mustafa, Muhammedin Tohti, Fethidin Mahsum, Bay Azizi, Hamdül Nimeti, Abdullah Nayman, Revaydullah, Haci Yakup Anat.. gibi bir grup millîyetçi çeşitli engellerden dolayı Hindistan sınırından tekrar geriye döndük ve hapsedildik”demişitir.
Aralık 1954 Hoten vilayetinin Atçüy bölgesinde hatırı sayılan zatlardan biri olan Niyaz Bey Hacının evinde, Seyh Abdülhamit, Fethidin Mahsum önderliklerinde "Teşkilatı Nicat Partisi" oluşturularak buradan çıkan karar gereğince umumî mücadele başlatma kararı alındı. Doğu Türkistanlıların "İstiklâl Mücadelesi" sona erdirilememiş bu karar sonucu 15 Kasım 1955’te meşhur Atçüy Ayaklanması başlamıştır.

 

Devamı : http://www.hurgokbayrak.com/ sitesindedir 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ZİYARETÇİ  DEFTERİ    MUNAZİRE MUNBİRİ    GUESTBOOK

Giriş Yukarı Ağustos-2004 1.Sayı Eylül-2004 2.Sayı Ekim-2004 3.Sayı Kasım-2004 4.Sayı Aralık-2004 5.Sayı Şubat-2005 7.Sayı Mart-2005 8.Sayı Nisan-2005 9.Sayı Mayıs-2005 10.Sayı Haziran-2005 11.Sayı Temmuz-2005 12.Sayı Ağustos-2005 13.Sayı Eylül-2005 14.Sayı Ekim-2005 15.Sayı Kasım-2005 16.Sayı Aralık-2005 17.Sayı Ocak-2006 18.Sayı Şubat-2006 19.Sayı Mart-2006 20.Sayı Nisan-2006  21.Sayı Haziran-2006  23.Sayı Temmuz-2006  24.Sayı Ağustos-2006  25.Sayı Eylül-2006  26.Sayı Ekim-2006  27.Sayı Kasım-2006  28.Sayı Aralık-2006  29.Sayı Ocak-2007  30.Sayı Şubat-2007 31.Sayı Mart-2007 32.Sayı Nisan-2007 33.Sayı Mayıs-2007 34.Sayı Haziran-2007 35.Sayı Temmuz-2007 36.Sayı Ağustos-2007 37.Sayı Eylül-2007 38.Sayı Ekim-2007 39.Sayı Kasım-2007 40.Sayı Aralık-2007 41 Sayı Ocak-2008 42.Sayı Şubat-2008 43.Sayı Mart-2008 44.Sayı Nisan-2008 45.Sayı Mayıs-2008 46.Sayı Haziran-2008 47.Sayı Temmuz-2008 48.Sayı Ağustos-2008 49.Sayı Eylül-2008 50.Sayı Ekim-2008 51. Sayı Kasım-2008 52. Sayı Abone İşlemleri TEBRİK MESAJLARI Gazete Bayilerinde YAZARLAR Künye